Bộ Xây dựng vừa có văn bản gửi Bộ Tài chính về kết quả rà soát phương án đầu tư Dự án cao tốc Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên, trong đó thống nhất kiến nghị lựa chọn hình thức đầu tư công do phương án PPP không bảo đảm tính khả thi về tài chính...

Theo kết quả nghiên cứu lựa chọn hình thức đầu tư, kết quả nghiên cứu cho thấy nếu triển khai toàn bộ dự án theo phương thức PPP (hợp đồng BOT), với Nhà nước hỗ trợ khoảng 50% tổng mức đầu tư, thời gian thu phí hoàn vốn vẫn kéo dài trên 40 năm, khó hấp dẫn nhà đầu tư.

Ngay cả phương án phân kỳ đầu tư, trong đó đoạn Mộc Châu - Sơn La dài khoảng 102km thực hiện theo PPP và đoạn Sơn La - ranh giới Điện Biên dài khoảng 80km đầu tư công, cũng không cải thiện đáng kể hiệu quả tài chính do lưu lượng xe dự báo trong giai đoạn đầu còn thấp.

Trong bối cảnh dự án đi qua khu vực miền núi còn nhiều khó khăn, có ý nghĩa quan trọng về phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh, Bộ Xây dựng thống nhất với đề xuất của UBND tỉnh Sơn La lựa chọn hình thức đầu tư công. Sau khi hoàn thành, cơ quan quản lý sẽ nghiên cứu phương án tổ chức thu phí để hoàn trả một phần vốn ngân sách theo quy định.

Về quy mô, Bộ Xây dựng cơ bản thống nhất phương án đầu tư tuyến cao tốc dài khoảng 180km, quy mô 4 làn xe, có làn dừng khẩn cấp liên tục, tốc độ thiết kế 80km/h, phù hợp với quy hoạch mạng lưới đường bộ.

Tuy nhiên, Bộ cũng lưu ý suất đầu tư dự kiến khoảng 233,1 tỷ đồng/km, cao hơn đáng kể so với suất đầu tư bình quân của các dự án cao tốc xây dựng mới (khoảng 175 tỷ đồng/km). Vì vậy, ở bước thiết kế tiếp theo, chủ đầu tư cần tiếp tục rà soát, tối ưu giải pháp kỹ thuật, cập nhật khối lượng và đơn giá để xác định chính xác tổng mức đầu tư.

Đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội, Bộ Xây dựng cho rằng các chỉ tiêu định lượng của dự án hiện còn thấp do nhu cầu vận tải chưa lớn và tổng mức đầu tư cao. Các lợi ích trực tiếp chưa đủ bù đắp chi phí đầu tư, vận hành và bảo trì trong vòng đời dự án. Tuy nhiên, nếu tính đến các lợi ích gián tiếp như kết nối vùng, phát triển khu vực miền núi, biên giới, tăng cường quốc phòng - an ninh, nâng cao năng lực ứng phó thiên tai và hình thành hành lang kinh tế Hà Nội - Sơn La - Điện Biên thì hiệu quả tổng thể của dự án sẽ được cải thiện.

Trước đó, UBND tỉnh Sơn La đề xuất đầu tư tuyến cao tốc Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên dài khoảng 180km, tổng mức đầu tư 63.120 tỷ đồng theo hình thức đầu tư công. Dự án có điểm đầu kết nối cao tốc Hòa Bình - Mộc Châu tại nút giao Quốc lộ 43 (phường Vân Sơn, tỉnh Sơn La) và điểm cuối kết nối tuyến cao tốc Sơn La - Điện Biên - Cửa khẩu Tây Trang tại ranh giới giữa tỉnh Sơn La và Điện Biên. Nếu được cấp có thẩm quyền phê duyệt, dự án dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2030.