Nhà đầu tư tài sản số vẫn được giữ ví cá nhân nhưng phải giao dịch qua sàn cấp phép

Ngày 5/6, Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán phối hợp với Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã tổ chức Hội nghị “Sản phẩm mới & Định hướng phát triển thị trường” năm 2026 với chủ đề “Tài sản mã hóa và tương lai thị trường tài chính số”.

TÀI SẢN THẬT NÀO CÓ TIỀM NĂNG ĐƯỢC MÃ HÓA?

Cố vấn cao cấp của Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản Mã hóa Thịnh Vượng Việt Nam (CAEX), ông Chris Chiew cho rằng Việt Nam sở hữu nhiều lợi thế để phát triển thị trường tài sản mã hóa, trong đó, dân số hơn 100 triệu người với tỷ lệ tiếp cận công nghệ cao, đứng thứ 7 thế giới về số lượng người dùng tài sản mã hóa, nền kinh tế tăng trưởng năng động với GDP tăng 8,02%; cùng dư địa lớn của thị trường vốn khi vốn hóa thị trường chứng khoán hiện tương đương khoảng 72% GDP, thấp hơn mục tiêu 120% GDP vào năm 2030.

Một trong những điểm nghẽn hiện nay là nhiều nhà đầu tư cá nhân khó tiếp cận các tài sản có giá trị lớn như bất động sản hay tài sản tư nhân, trong khi hơn 900.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn. Mã hóa tài sản được xem là giải pháp giúp số hóa quyền sở hữu, nâng cao tính minh bạch, tăng thanh khoản và mở rộng cơ hội đầu tư cho nhiều đối tượng.

Cũng theo ông Chris Chiew, các tài sản có tiềm năng được mã hóa bao gồm bất động sản, vàng, hàng hóa, kim loại quý, hạ tầng, trung tâm dữ liệu, dự án năng lượng, khu công nghiệp và cảng biển. Dẫn chứng từ thị trường quốc tế cho thấy nhiều tổ chức tài chính lớn như BlackRock, Hamilton Lane hay OpenEden đã triển khai thành công các sản phẩm token hóa tài sản. Dự báo quy mô thị trường tài sản mã hóa toàn cầu có thể đạt khoảng 19.000 tỷ USD vào năm 2033, trong khi Việt Nam được kỳ vọng đạt quy mô 70-80 tỷ USD vào năm 2030.

“Để bảo đảm thị trường phát triển an toàn, cơ quan quản lý cần lựa chọn các loại tài sản phù hợp để triển khai trước, xây dựng cơ chế bảo vệ nhà đầu tư, tách biệt tài sản khách hàng với tài sản của sàn giao dịch và tăng cường các biện pháp phòng chống rửa tiền, gian lận”, ông Chris Chiew đề xuất.

Đánh giá về tiềm năng của thị trường tài sản mã hóa, ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số đang tạo ra những thay đổi sâu sắc đối với hệ thống tài chính toàn cầu. Tài sản mã hóa, đặc biệt là xu hướng số hóa các tài sản thực (Real World Assets - RWA), đang dần trở thành một cấu phần quan trọng của nền kinh tế số thay vì chỉ là một khái niệm mang tính thử nghiệm.

Và với chủ trương thúc đẩy phát triển thị trường tài chính số, trong đó có việc xây dựng khung pháp lý và triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để thu hút dòng vốn quốc tế, thúc đẩy các mô hình kinh doanh mới và nâng cao vị thế trong lĩnh vực công nghệ tài chính của khu vực.

VIỆT NAM ĐỨNG THỨ 5 VỀ TỐC ĐỘ TĂNG TRƯỞNG GIAO DỊCH

Theo ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain - Tài sản số Việt Nam (VBA), thị trường tài sản mã hóa có những chu kỳ điều chỉnh đặc thù, đặc biệt sau mỗi kỳ Bitcoin Halving. Hiện vốn hóa toàn thị trường đã bước vào giai đoạn ổn định hơn so với giai đoạn tăng trưởng nóng trước đây. Nếu từng đạt đỉnh khoảng 4.000 tỷ USD, quy mô thị trường hiện duy trì quanh mức 1.000 tỷ USD và dự kiến sẽ có khoảng 900 triệu người dùng trên toàn cầu vào năm 2026.

Theo ông Trung, sự phát triển của thị trường Bitcoin ETF đã mở ra cơ hội để các nhà đầu tư truyền thống tiếp cận tài sản mã hóa theo cách an toàn hơn. Hiện nay, BlackRock đang dẫn đầu thị trường với khoảng 67 tỷ USD tài sản quản lý.

Tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương, giá trị giao dịch tài sản số vẫn tăng trưởng mạnh, đạt khoảng 2.400 tỷ USD tính đến tháng 6/2025. Trong đó, Việt Nam hiện đứng thứ 5 thế giới về tốc độ tăng trưởng giao dịch.

Đối với lĩnh vực tài sản thực được mã hóa (RWA - Real World Assets), các tổ chức như Boston Consulting Group và Citibank dự báo quy mô thị trường có thể đạt từ 6.000 - 19.000 tỷ USD trong tương lai, tùy theo phương pháp tính toán.

Chính vì thế, ông Trung cho rằng đây cũng là một trong những cơ sở để Chính phủ xây dựng Nghị quyết 05 nhằm đón đầu làn sóng tokenization đang diễn ra trên toàn cầu.

“Việt Nam vẫn là một thị trường rất lớn với hàng chục triệu người dùng. Dù các thống kê khác nhau từng đưa ra những con số từ 17-21 triệu người tham gia, quy mô này vẫn cho thấy tiềm năng rất đáng kể của thị trường tài sản số trong thời gian tới”, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain - Tài sản số Việt Nam, nhìn nhận.

VẪN ĐƯỢC GIỮ VÍ CÁ NHÂN NHƯNG GIAO DỊCH PHẢI QUA SÀN CẤP PHÉP

Ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước), cho biết nhằm xây dựng môi trường giao dịch an toàn, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã đưa ra những định hướng quản lý cốt lõi mang tính chiến lược và thực tiễn cao.

Theo đó, hệ thống văn bản pháp luật được ban hành từ cuối năm 2025 đến đầu năm 2026 nhằm tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động phát hành, giao dịch và cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, đồng thời bảo vệ nhà đầu tư và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về phòng chống rửa tiền.

Về quy định sau thời hạn 6 tháng kể từ khi mà tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa (VASP) đầu tiên được cấp phép thì tất cả các hoạt động giao dịch sẽ phải chuyển về sẽ phải thực hiện tại các VASP được cấp phép.

Trường hợp nhà đầu tư không chuyển tài sản về sàn trong nước thì có bị phạt không? - ông Hòa cho biết nhà đầu tư không bị phạt. Bên cạnh đó, nhà đầu tư hoàn toàn có thể lưu ký tại lưu giữ tại ví cá nhân, tuy nhiên, nếu phát sinh giao dịch thì sẽ phải thực hiện thông qua các VASP trong nước được cấp phép.

Ông Tô Trần Hòa cũng cho biết đối với nhóm nhà đầu tư nước ngoài thì sẽ được mở tài khoản tham gia giao dịch tại thị trường tại Việt Nam, còn nhà đầu tư trong nước thì chỉ có những người đang có sẵn tài sản mã hóa thì mới được tham gia. “Về nguyên tắc, toàn bộ các hoạt động niêm yết mua bán đều phải thực hiện bằng đồng Việt Nam”, ông Hòa nói.

Ví dụ, theo ông, như giao dịch tiền điện tử giao dịch Bitcoin với VND hay là Ethereum với VND. "Đối với các loại tài sản mã hóa như là stablecoin, mặc dù là có neo giá theo đồng ngoại tệ như USDT, USDC thì chúng tôi ứng xử tương tự như là Bitcoin và và Ethereum, là cũng được niêm yết bằng Việt Nam đồng và giao dịch, thực hiện hoạt động này", theo ông Hòa.

Các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa có quyền được tự lựa chọn tài sản mã hóa để để giao dịch, niêm yết. Tuy nhiên, các sàn cũng phải xây dựng một quy trình và tiêu chí để thực hiện niêm yết và phải thực hiện công bố thông tin cho nhà đầu tư.

“VASP được lựa chọn tài sản mã hóa để niêm yết. Họ được phép cung cấp các nghiệp vụ chính: tự doanh, giao dịch và lưu ký và cuối cùng là tổ chức phát hành. Và được quyền thu phí dịch vụ liên quan đến hoạt động kinh doanh của mình”, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, cho hay.