Gỡ thẻ vàng IUU: “Danh dự quốc gia không thể trì hoãn”

Chiều 4/11/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp thứ 20 (phiên họp hàng tuần) của Ban Chỉ đạo quốc gia về phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU).

Phiên họp được tổ chức tại trụ sở Chính phủ; trực tuyến tới 21 tỉnh, thành phố ven biển. Cùng dự có Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương; lãnh đạo các tỉnh, thành phố ven biển.

Kể từ khi nhận thẻ vàng IUU, Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc cải thiện quản lý và giám sát hoạt động khai thác hải sản. Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 99,8% tàu cá trên cả nước đã được đăng ký và cập nhật trên cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia. Đây là một bước tiến quan trọng, cho thấy sự nỗ lực của các cơ quan chức năng trong việc kiểm soát và quản lý nguồn tài nguyên biển. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần vượt qua, đặc biệt là việc xử lý các tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài và hoàn thiện hồ sơ truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương phải hành động nhanh chóng và thực chất, không để tình trạng kéo dài, đồng thời nhấn mạnh: "Việc gỡ bỏ thẻ vàng không chỉ là trách nhiệm của Chính phủ mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội, từ các cơ quan chức năng đến từng ngư dân. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương, cũng như sự hỗ trợ từ cộng đồng quốc tế".

Một trong những biện pháp quan trọng là tăng cường tuần tra và kiểm soát trên biển, đặc biệt là đối với các tàu cá "3 không" (không đăng ký, không đăng kiểm, không giấy phép khai thác hải sản). Bộ Quốc phòng đã chỉ đạo Tập đoàn Viettel hoàn thành số hóa toàn diện công tác quản lý tàu cá, nhằm nâng cao hiệu quả giám sát và kiểm soát. Đồng thời, Bộ Công an cũng đang triển khai ứng dụng quản lý tàu cá và ngư dân trên VNeID, giúp tăng cường khả năng kiểm soát và xử lý vi phạm.

Bên cạnh đó, việc hợp tác quốc tế cũng đóng vai trò quan trọng trong nỗ lực gỡ bỏ thẻ vàng IUU. Bộ Ngoại giao đã tích cực giao thiệp với EC và các nước trong khu vực, nhằm thúc đẩy đàm phán và ký kết các thỏa thuận hợp tác về khai thác thủy sản. Điều này không chỉ giúp cải thiện hình ảnh của Việt Nam trên trường quốc tế mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho ngành thủy sản phát triển bền vững.

Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu gỡ bỏ thẻ vàng, cần có sự thay đổi từ chính các ngư dân và doanh nghiệp trong ngành. Các hiệp hội và doanh nghiệp cần nghiêm túc chấp hành quy định không thu mua, chế biến, xuất khẩu các sản phẩm thủy sản có nguồn gốc từ khai thác IUU. Đồng thời, cần đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chuyển đổi nghề, đảm bảo đời sống trong thời gian chuyển đổi.