Các giao dịch mua LNG của châu Âu từ cơ sở Yamal đã đạt mức kỷ lục 9,89 triệu tấn trong 6 tháng đầu năm...

Trong nửa đầu năm 2026, châu Âu đã nhập khẩu lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất từ trước đến nay từ dự án LNG hàng đầu của Nga, hấp thụ gần như toàn bộ sản lượng của cơ sở đặt ở Siberia này, trong bối cảnh chỉ còn vài tháng trước khi lệnh cấm nhập khẩu khí đốt Nga của EU chính thức có hiệu lực.

Tờ báo Financial Times dẫn dữ liệu từ công ty phân tích Kpler cho biết các giao dịch mua LNG của châu Âu từ cơ sở Yamal đã đạt mức kỷ lục 9,89 triệu tấn trong 6 tháng đầu năm - tăng 18% so với cùng kỳ năm ngoái.

Những con số này nhấn mạnh vai trò quan trọng của châu Âu trong việc giữ cho các cơ sở năng lượng hàng đầu của Nga duy trì hoạt động, trong lúc cuộc chiến tranh giữa Nga và Ukraine đã kéo dài đến năm thứ 5.

Theo ước tính của tổ chức phi chính phủ Urgewald, châu Âu có thể đã chi tới 6 tỷ euro cho các lô hàng LNG từ cơ sở Yamal trong 6 tháng đầu năm nay. Các nước châu Âu mua nhiều LNG nhất từ cơ sở này trong khoảng thời gian đó là Pháp, Bỉ và Tây Ban Nha, với lượng nhập khẩu lần lượt là 3,6 triệu, 2,9 triệu và 2,7 triệu tấn.

Các quy định của EU đã cấm mua LNG của Nga theo các hợp đồng ngắn hạn, nghĩa là mỗi lô hàng từ Yamal đến châu Âu đều cần sự xác nhận từ cơ quan hải quan của nước nhập khẩu rằng giao dịch được thực hiện theo hợp đồng dài hạn.

Từ ngày 1/1/2027, lệnh cấm của EU đối với nhập khẩu LNG Nga theo hợp đồng dài hạn sẽ có hiệu lực, buộc Nga phải tìm kiếm các thị trường xuất khẩu thay thế. Khí đốt Nga bán cho châu Âu qua đường ống cũng sẽ bị cấm từ cuối năm 2027. Việc châu Âu mua các lô hàng LNG từ Yamal có ý nghĩa rất quan trọng đối với dự án này, vì dự án nằm ở vùng Bắc Cực của Nga và phụ thuộc vào một đội tàu nhỏ chuyên dụng Arc7.

Việc vận chuyển các lô hàng LNG từ Yamal phụ thuộc nhiều vào việc quay vòng nhanh chóng của các tàu này tại các cảng châu Âu, còn lựa chọn thay thế là đi theo tuyến Biển Bắc để đến thị trường châu Á có nhiều rủi ro hơn và mất nhiều thời gian hơn. Trong khi châu Âu mua nhiều LNG hơn từ Yamal trong nửa đầu năm, lượng LNG từ cơ sở này hướng đến thị trường châu Á đã giảm 74% xuống chỉ hơn 510.000 tấn.

Các lô hàng từ Yamal đến châu Á thường tăng vào mùa hè, nhưng năm nay, khối lượng LNG mà cơ sở Yamal vận chuyển về phía Đông lại giảm. Sự suy giảm này một phần là do một số công ty vận tải quốc tế, công ty bảo hiểm và nhà tài chính lo ngại về khả năng vi phạm các biện pháp trừng phạt của EU - theo tiết lộ của nguồn thạo tin.

Những tàu chở LNG có khả năng đi qua các vùng biển đóng băng vận chuyển hàng từ Yamal cũng vẫn phụ thuộc nhiều vào các xưởng đóng tàu châu Âu trong việc sửa chữa, bao gồm các dịch vụ được cung cấp bởi xưởng của Damen ở Brest, Pháp và Fayard A/S ở Đan Mạch.

"LNG từ Yamal phụ thuộc vào một đội tàu nhỏ, các cảng châu Âu và các dịch vụ châu Âu để duy trì xuất khẩu. Châu Âu tiếp tục cung cấp cả ba”, ông Sebastian Rotters, một nhà vận động về lệnh trừng phạt của tổ chức Urgewald, nói với Financial Times.

Được khánh thành bởi Tổng thống Vladimir Putin vào năm 2017, Yamal vẫn là cơ sở sản xuất khí hóa lỏng lớn nhất của Nga, với công suất thiết kế 17,4 triệu tấn mỗi năm, mặc dù sản lượng thực tế thường vượt quá mức đó.

Ngoài tập đoàn Novatek của Nga là chủ sở hữu chính, tập đoàn TotalEnergies của Pháp và CNPC của Trung Quốc cũng nắm cổ phần trong dự án Yamal.

Vào tháng 2 năm nay, CEO Patrick Pouyanne của TotalEnergies cho biết tập đoàn này - vốn có các hợp đồng xuất khẩu dài hạn tại Yamal - có thể buộc phải ngừng xuất LNG từ cơ sở này, không chỉ sang EU mà cả các thị trường khác, vì "những mơ hồ" trong lệnh cấm của EU.